Chữ 离 (Ly): nghĩa, cách viết, từ ghép

Từ vựng tiếng TrungGiới từ介词Động từ动词

lí离

離

Nghĩa tiếng Việt

dời xa, chia lìa, dời khỏi; quẻ Ly (trung hư) trong Kinh Dịch (chỉ có vạch giữa đứt, tượng Hoả (lửa), trượng trưng cho con gái giữa, hành Hoả, tuổi Ngọ, hướng Nam)

Âm Hán Việt

1 chữ10 nétTrong 4 chủ đềThanh điệu:2 升

Thứ tự viết nét chữ

Tuỳ chỉnh nâng cao

Ảnh động thứ tự nét chữ 离 - cách viết từng nét

Bộ thủ & thành phần

Bộ thủ: 禸
Số nét: 10 nét

㐫

trên-biến thểphần hìnhvốn là 屮/林 cổ — biến dạng phức tạp

禸

nhựubiểu nghĩadấu chân thú — bẫy, lưới

离 (giản thể của 離) trong cổ văn là hội ý 林 + 𠦒 (lưới đánh thú trong rừng). Tự dạng hiện đại bị bẻ thành 㐫 (trên) + 禸 (dưới), khó tách thành phần rời. Nên hiểu 离 là chữ hội ý cổ về 'bẫy thú trong rừng' — nghĩa 'rời, lìa' phát sinh sau.

Loại từ & cách dùng

Giới từ介词Động từ动词

Thường làm giới từ giới thiệu mốc không gian, thời gian hoặc làm động từ chỉ sự chia lìa.

Giới từ 介词
Ghép với danh từ hoặc đại từ thành cụm chỉ nơi chốn, thời gian, đối tượng: 在家, 跟他. Cụm giới từ đứng TRƯỚC động từ — 我在家吃饭 — ngược với trật tự tiếng Việt.
Động từ 动词
Chỉ hành động hoặc trạng thái, làm vị ngữ. Phủ định bằng 不 (thói quen, ý muốn) hoặc 没 (đã xảy ra). Không chia thì — dùng 了 / 着 / 过 để diễn đạt. Lặp lại (看看) làm ngữ khí nhẹ đi.

Nghĩa & cách dùng như một từ

Giới từ chỉ khoảng cách, hoặc động từ: rời đi.

/lí/từ

Xuất hiện trong lộ trình

HSK

HSK 2·Vận chuyển và du lịch

YCT

YCT 3·Các từ chức năng và câu hỏi YCT 4·Các từ chức năng và câu hỏi

New HSK

New HSK 2·Từ chức năng

Hán-Việt: li

Mẹo nhớ

Hán-Việt 'Ly' nghĩa là 'rời xa, chia lìa'. Nhớ: hình ảnh cổ là lưới bẫy 禸 trong rừng — con thú bị bắt buộc phải 'lìa' đàn.

Gương Hán-Việt

Chữ 离 (Ly) đi vào 'ly biệt' (离别), 'phân ly' (分离), 'ly hôn' (离婚), 'cự ly' (距离).

Mở khoá kiến thức

Nắm 离 (Ly) mở khoá 离开 (ly khai — rời đi), 距离 (cự ly), 分离 (phân ly), 离婚 (ly hôn).

Tự nguyên (nguồn gốc chữ)

Tiểu triện

Theo Wiktionary, dạng kim văn của 离/離 là hội ý 林 (rừng) + 𠦒 (lưới) — dựng lưới bẫy trong rừng để săn. Dạng đời sau thay 林 bằng 艸, rồi giản hoá thành 屮 trong tiểu triện, cuối cùng biến đổi tiếp thành 㐫 trong tự dạng nay. Nghĩa gốc 'bẫy thú' mở rộng thành 'tách rời, chia lìa'.

Theo Wiktionary · độ tin cậy cao · ảnh từ Wikimedia