刺 (cì): tiêm, chích, châm, chọc; danh thiếp (âm thứ)
tiêm, chích, châm, chọc; danh thiếp (âm thứ)
Âm Hán Việt: thứ, thích
Cấu tạo chữ · Bộ thủ 刀
刺 là chữ hình thanh: 朿 (thứ, gai nhọn, biểu âm: cho âm cì) + 刂 (đao, dao, biểu nghĩa: đâm chích). Ý: dùng vật nhọn như gai hoặc dao để đâm vào.
Loại từ & cách dùng
Thường làm động từ đứng trước tân ngữ để chỉ hành động đâm hoặc kích thích.
Quy tắc chung của từng loại từ
Động từ 动词
Chỉ hành động hoặc trạng thái, làm vị ngữ. Phủ định bằng 不 (thói quen, ý muốn) hoặc 没 (đã xảy ra). Không chia thì, dùng 了 / 着 / 过 để diễn đạt. Lặp lại (看看) làm ngữ khí nhẹ đi.
Danh từ 名词
Chỉ người, sự vật, nơi chốn. Làm chủ ngữ hoặc tân ngữ. Muốn đếm phải có số từ kèm lượng từ đứng trước: 三本书, không nói 三书.
Nghĩa & cách dùng như một từ
- /cì/đâm
Ví dụ
- 这部电影很刺激。
Bộ phim này rất kích thích, hồi hộp.
- 他被玫瑰刺伤了手。
Anh ấy bị gai hoa hồng đâm vào tay.
- 他的话语讽刺意味很浓。
Lời nói của anh ấy có tính châm biếm rất đậm.
- 运动员在最后阶段冲刺。
Vận động viên nước rút ở giai đoạn cuối.
- 玫瑰花有刺，小心别扎手。
Hoa hồng có gai, cẩn thận kẻo đâm vào tay.
- 他的话刺伤了我的心。
Lời nói của anh ấy làm tổn thương trái tim tôi.
- 这件小事像一根刺，一直留在她心里。
Chuyện nhỏ này như một cái gai, cứ nằm mãi trong lòng cô ấy.
- 这种花很好看，可是有刺，摘的时候要小心。
Loài hoa này rất đẹp nhưng có gai, khi hái phải cẩn thận.
Hán-Việt: thứ, thích
Mẹo nhớ
Hán-Việt "thích": dao (刂) đâm vào như gai (朿), "thích" là đâm chích, cũng là kích thích (chọc vào dây thần kinh).
Gương Hán-Việt
thích trong "kích thích", "thích khách" (thích 刺 = đâm, khách = người: sát thủ)
Mở khoá kiến thức
Biết 刺 (thích) mở khoá: kích thích (刺激), châm biếm (讽刺), nước rút (冲刺), thêu (刺绣).
Tự nguyên (nguồn gốc chữ)
Tự nguyên (nguồn gốc chữ)
刺 phân tích là hình thanh: 朿 (gai nhọn, biểu âm, cho âm cì) + 刀/刂 (dao, biểu nghĩa). Nghĩa gốc là đâm, chích bằng vật nhọn. Mở rộng sang kích thích, châm biếm (đâm vào cảm xúc), danh thiếp (thứ: âm thứ hai).
Theo Wiktionary · độ tin cậy cao · ảnh từ Wikimedia
Bản đồ liên kết
Bản đồ liên kết
Các chữ/từ liên kết với chữ này. Chạm vào một chữ để mở trang chi tiết.Sơ đồ trực quan các chữ/từ liên kết với chữ này. Bấm vào một nút bất kỳ để mở trang chi tiết của chữ/từ đó.