秤 (chèng): cái cân
cái cân
Âm Hán Việt: xứng
Cấu tạo chữ · Bộ thủ 禾 (hoà)
Chạm một thành phần để xem nó gồm những gì.
秤 = 禾 (Hoà, biểu nghĩa: lúa/ngũ cốc) + 平 (Bình, biểu âm và biểu ý). Cấu trúc có thể là hội ý hoặc hình thanh: 禾 gợi việc cân đo nông sản; 平 gợi cân bằng và gợi âm chèng. Chữ tạo muộn, chưa thấy trong giáp cốt/kim văn.
Loại từ & cách dùng
Thường làm danh từ chỉ cái cân hoặc làm động từ với nghĩa cân đo trọng lượng.
Quy tắc chung của từng loại từ
Danh từ 名词
Chỉ người, sự vật, nơi chốn. Làm chủ ngữ hoặc tân ngữ. Muốn đếm phải có số từ kèm lượng từ đứng trước: 三本书, không nói 三书.
Động từ 动词
Chỉ hành động hoặc trạng thái, làm vị ngữ. Phủ định bằng 不 (thói quen, ý muốn) hoặc 没 (đã xảy ra). Không chia thì, dùng 了 / 着 / 过 để diễn đạt. Lặp lại (看看) làm ngữ khí nhẹ đi.
Nghĩa & cách dùng như một từ
- /chèng/cân
Ví dụ
- 用秤称一下这包米。
Hãy cân thử túi gạo này.
- 这台秤坏了。
Cái cân này hỏng rồi.
- 买水果要过秤。
Mua hoa quả cần phải cân.
- 卖菜的人用秤称了称西红柿。
Người bán rau dùng cân cân thử cà chua.
- 这杆秤不准。
Cái cân này không chuẩn.
- 老板把苹果放在秤上，一共三斤。
Ông chủ đặt táo lên cân, tổng cộng ba cân Trung Quốc, tức một ký rưỡi.
- 这家店的秤很准，大家都放心在这儿买。
Cân của cửa hàng này rất chuẩn, mọi người đều yên tâm mua ở đây.
Hán-Việt: xứng
Mẹo nhớ
Hán-Việt "xứng": lúa gạo (禾) được cân thật bằng phẳng (平), chiếc cân phải thật xứng đáng, cân bằng.
Gương Hán-Việt
"xứng" ít dùng độc lập; gặp trong 秤砣 (quả cân), 过秤 (cân hàng hóa)
Mở khoá kiến thức
Biết 秤 mở khoá 秤砣 (quả cân), 磅秤 (cân bàn), 过秤 (cân đo hàng hóa).
Tự nguyên (nguồn gốc chữ)
Tự nguyên (nguồn gốc chữ)
Cấu trúc ⿰禾平: bộ 禾 (Hoà: lúa gạo) gợi việc cân đo nông sản, bộ 平 (Bình: bằng phẳng) vừa gợi ý cân bằng vừa có thể biểu âm. Nghĩa: cái cân (đặc biệt cân tiểu ly/cân đòn).
Suy từ bộ phận cấu thành · độ tin cậy thấp
Bản đồ liên kết
Bản đồ liên kết
Các chữ/từ liên kết với chữ này. Chạm vào một chữ để mở trang chi tiết.Sơ đồ trực quan các chữ/từ liên kết với chữ này. Bấm vào một nút bất kỳ để mở trang chi tiết của chữ/từ đó.