丸 (wán): viên, vật nhỏ và tròn
viên, vật nhỏ và tròn
Âm Hán Việt: hoàn
Cấu tạo chữ · Bộ thủ 丶
Chạm một thành phần để xem nó gồm những gì.
丸 là chữ hội ý độc thể. Đây là chữ hội ý phân hóa từ 夗 (người nằm cuộn tròn): gợi ý vật gì đó có thể lăn, hình tròn. Không phải hình thanh. Thành phần 九 trong cấu trúc không độc lập mang nghĩa ở đây.
Loại từ & cách dùng
Thường làm danh từ chỉ viên thuốc hoặc làm lượng từ cho các vật nhỏ hình tròn.
Quy tắc chung của từng loại từ
Danh từ 名词
Chỉ người, sự vật, nơi chốn. Làm chủ ngữ hoặc tân ngữ. Muốn đếm phải có số từ kèm lượng từ đứng trước: 三本书, không nói 三书.
Lượng từ 量词
Đứng giữa số từ (hoặc 这/那) và danh từ: 一杯茶, 这本书. Mỗi danh từ đi với lượng từ riêng; 个 là lượng từ dùng chung phổ biến nhất.
Nghĩa & cách dùng như một từ
- /wán/viên thuốc
Ví dụ
- 这种中药做成丸子比较方便服用。
Loại thuốc đông y này làm thành viên thì dễ uống hơn.
- 他的话就像定心丸，让大家安心了。
Lời anh ấy như liều thuốc an tâm, khiến mọi người yên lòng.
- 狙击手发射了一颗弹丸。
Tay bắn tỉa bắn một viên đạn.
- 这种药丸一天吃两次。
Loại thuốc viên này mỗi ngày uống hai lần.
- 妈妈做了很多肉丸。
Mẹ làm rất nhiều thịt viên.
Từ ghép
- 定心丸
thuốc an thần
- 丸子
viên (thịt, cá, rau...)
- 丸款
người giàu có (từ lóng)
- 丸药
thuốc viên (Đông y)
- 弹丸
viên đạn, hòn đạn
- 心丸
liều thuốc an thần (nghĩa bóng: lời nói hay hành động giúp ổn định tư tưởng)
- 睾丸
tinh hoàn
- 宽心丸
lời an ủi, thuốc an thần (ẩn dụ)
- 开心丸
thuốc an thần, thứ làm cho vui
- 摇头丸
thuốc lắc (ma túy)
- 棒脑丸
viên băng phiến (long não) dùng để chống mối mọt
- 弹丸之地
đất nhỏ hẹp (như viên đạn)
Hán-Việt: hoàn
Mẹo nhớ
Hán-Việt "hoàn": viên thuốc (丸) tròn lăn được, "hoàn" trong Đông y là dạng thuốc viên; 丸子 là viên thịt trong ẩm thực.
Gương Hán-Việt
Hoàn xuất hiện trong "thuốc hoàn" (丸药: thuốc viên), "hoàn tán" (dạng thuốc viên và bột trong Đông y).
Mở khoá kiến thức
Biết 丸 mở khoá: 丸药 (thuốc hoàn), 定心丸 (thuốc an thần/điều gì yên lòng), 弹丸 (viên đạn).
Tự nguyên (nguồn gốc chữ)
Tự nguyên (nguồn gốc chữ)
Chữ 丸 là chữ hội ý phân hóa từ 夗 (người nằm cuộn tròn). Theo Shuowen: đây là chữ hội ý từ 仄 (lệch, nghiêng) lật ngược, vật có thể lật và lăn, tức vật hình tròn. Lưu ý chữ này không liên quan đến thành phần bên phải của 執 hay 孰. Hán-Việt đọc là Hoàn.
Theo Wiktionary · độ tin cậy cao · ảnh từ Wikimedia
Bản đồ liên kết
Bản đồ liên kết
Các chữ/từ liên kết với chữ này. Chạm vào một chữ để mở trang chi tiết.Sơ đồ trực quan các chữ/từ liên kết với chữ này. Bấm vào một nút bất kỳ để mở trang chi tiết của chữ/từ đó.